Η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Κακομεταχείρισης των Ηλικιωμένων καθιερώθηκε με πρωτοβουλία του Διεθνούς Δικτύου για την Παρεμπόδιση της Κακομεταχείρισης των Ηλικιωμένων (INPEA) και υποστηρίζεται από τον ΟΗΕ και την ΠΟΥ.
Η 15η Ιουνίου κάθε χρόνου ορίσθηκε ως Παγκόσμια Ημέρα κατά της Κακομεταχείρισης των Ηλικιωμένων, προκειμένου να ευαισθητοποιήσει το παγκόσμιο κοινό, σχετικά με την κακομεταχείριση που υφίστανται οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας μέσα στο ίδιο τους το σπίτι, από τους ανθρώπους υπεύθυνους για τη φροντίδα τους (συνοδοί, σύντροφοι, σύζυγοι, μέλη της οικογενείας).
Η κακομεταχείριση εκδηλώνεται ως βία, εκμετάλλευση, παραμέληση και παράλειψη. Περιπτώσεις κακομεταχείρισης ηλικιωμένων που έχουν αναφερθεί παγκοσμίως είναι: τραυματισμοί, αφυδάτωση, απώλεια βάρους, πλημμελής εφαρμογή θεραπευτικής αγωγής, ασυνήθιστη συναισθηματική συμπεριφορά, ξαφνικές αλλαγές σε τραπεζικούς λογαριασμούς ή διαθήκες.
Η 15η Ιουνίου έχει καθιερωθεί ως Παγκόσμια Ημέρα Γονιμότητας, με πρωτοβουλία της Assisted Conception Taskforce (ACT) και αποτελεί μέρα ενημέρωσης για την υπογονιμότητα των ζευγαριών.
Παγκοσμίως, 90 εκατομμύρια ζευγάρια αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα σύλληψης. Το 85% από τα ζευγάρια αυτά (77 εκατομμύρια), δεν αναζητούν ποτέ βοήθεια για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν. Από τα 13 εκατομμύρια ζευγάρια που αναζητούν ιατρική βοήθεια, ποσοστό μικρότερο από το 42%, θα αρχίσει τελικά θεραπεία. Έτσι, λοιπόν, από όλα τα ζευγάρια που αντιμετωπίζουν το πρόβλημα, μόνο το 6% έχουν την ιατρική βοήθεια που απαιτείται.
Τα ανωτέρω επιδημιολογικά στοιχεία, τα οποία αναδεικνύουν μία δυσάρεστη πραγματικότητα, οδήγησαν ειδικούς σε θέματα αναπαραγωγής απ' όλο τον κόσμο να συνασπισθούν και να αναλάβουν δράση, στοχεύοντας στη σωστή ενημέρωση των ζευγαριών που αντιμετωπίζουν προβλήματα υπογονιμότητας. Η ανεξάρτητη αυτή διεθνής πρωτοβουλία, ονομάστηκε ACT και εξαπλώνεται σε όλο τον κόσμο με την ίδρυση κατά τόπους παραρτημάτων.
Στην Ελλάδα, καταξιωμένοι επιστήμονες, γνωρίζοντας ότι τα περίπου 300.000 υπογόνιμα ζευγάρια της χώρας μας και ο ευρύτερος κοινωνικός τους περίγυρος έχουν ανάγκη υπεύθυνης ενημέρωσης και καθοδήγησης, προχώρησαν στη δημιουργία της ACT HELLAS. Η Ελλάδα είναι η 20η χώρα στο κόσμο που συμμετέχει στη δράση της ACT International.
Έχουν περάσει σχεδόν 30 χρόνια από τότε που γεννήθηκε στη Βρετανία το πρώτο «παιδί του σωλήνα», η Λουίζ Μπράουν... Από εκείνη τη στιγμή ως σήμερα έχουν γεννηθεί πάνω από 1.500.000 παιδιά σ' όλο τον κόσμο χάρη στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή.
H Δώρα Σιτζάνη ήταν ελληνίδα ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου, κυρίως σε δραματικούς δεύτερους ρόλους σε ταινίες του εμπορικού κυκλώματος. Υπήρξε επίσης αξιόλογη στιχουργός τραγουδιών που μελοποίησε ο σύζυγός της Μάνος Λοΐζος.
Η Δώρα Σιτζάνη γεννήθηκε στις 11 Φεβρουαρίου 1948 στον Πειραιά. Στα μέσα της δεκαετίας του ‘60 ξεκίνησε την καλλιτεχνική της διαδρομή στο θέατρο και στον κινηματογράφο.
Οι συμμετοχές σε ταινίες
Η Δώρα Σιτζάνη με τον Μάνο ΛοΐζοΜεταξύ των ταινιών όπου έπαιξε πρωταγωνιστικούς και δευτεραγωνιστικούς ρόλους ήταν οι: «Για την τιμή του έρωτα», «Μαριώ, η καταραμένη βοσκοπούλα», «Κοντά σου γνώρισα την αγάπη», «Επίσημη αγαπημένη», «Ληστεία στην Αθήνα», «Αδέλφια μου, αλήτες πουλιά», «Ανήλικες αμαρτωλές».
Έκλεισε την κινηματογραφική της καριέρα με τη συμμετοχή της σε τρεις αξιόλογες δημιουργίες: «Το χρονικό μιας Κυριακής» του Τάκη Κανελλόπουλου (1975), «Προσοχή Κίνδυνος!» του Γιώργου Σταμπουλόπουλου (1983) και «Η ζωή με τον Άλκη» του Δημήτρη Κολλάτου.
Advertisement
Η γνωριμία με τον Μάνο Λοΐζο
Το 1971, στα γυρίσματα της κωμωδίας του Ορέστη Λάσκου «Διακοπές στην Κύπρο μας» γνώρισε τον Μάνο Λοΐζο. Μεταξύ τους αναπτύχθηκε ένας σφοδρός έρωτας, που κατέληξε σε γάμο το 1978. Ήταν ο δεύτερος για τον σπουδαίο μουσικοσυνθέτη. Στην ταινία, οι δύο πρωταγωνιστές, Νίκος Δαδινόπουλος και Δώρα Σιτζάνη, ερμηνεύουν σε πρώτη εκτέλεση το τραγούδι «Κουτσή Κιθάρα» σε στίχους Λευτέρη Παπαδόπουλου και μουσική Μάνου Λοΐζου.
Η Δώρα Σιτζάνη έγραψε στίχους γνωστών τραγουδιών που μελοποίησε ο Μάνος Λοίζος («Κι αν είμαι ροκ», «Έλα να με βρεις», «Σε ψάχνω», κ.ά.).
Η Δώρα Σιτζάνη πέθανε στις 15 Ιουνίου 2007 στην Αθήνα, σε ηλικία 59 ετών.
Ιταλός κομίστας, δημιουργός του τυχοδιώκτη ναυτικού Κόρτο Μαλτέζε (Corto Maltese), ενός χάρτινου ήρωα με τη δική του ξεχωριστή θέση στον κόσμο της δέκατης τέχνης.
Ο Ούγκο Εουτζένιο Πρατ (Hugo Eugenio Pratt) γεννήθηκε στις 15 Ιουνίου 1927 στο Ρίμινι της Ιταλίας. Στα νεανικά του χρόνια αρκούνταν να γνωρίζει διάφορες γωνιές του κόσμου, ακολουθώντας τους γονείς του στις περιπλανήσεις τους, πρώτα στη Βενετία, ύστερα στην Αιθιοπία και κατόπιν ξανά στην Ιταλία, όπου ήρθε για πρώτη φορά σε επαφή με την τέχνη των κόμικς.
Στα τέλη της δεκαετίας του ‘40 μετακόμισε στην Αργεντινή, όπου σχεδίασε ορισμένα από τα πιο δημοφιλή κόμικς του: τον «Λοχαγό Κερκ», τον «Ερνι Πάικ», την «Άννα της Ζούγκλας». Στην Ευρώπη επέστρεψε το 1964.
Το 1967 έκανε την πρώτη ιστορία («Η μπαλάντα της αλμυρής θάλασσας») τού πιο δημοφιλούς ήρωά του, του Κόρτο Μαλτέζε, ένα κόμικ που πάντρευε την εξωτική περιπέτεια με τη λογοτεχνική κομψότητα, στα πρότυπα των ιστοριών του Ρόμπερτ Λούις Στίβενσον, που ο ίδιος δεν έκρυβε ότι λάτρευε. Ο κεντρικός ήρωας είναι ναυτικός, με τη χαρακτηριστική φαβορίτα και το σκουλαρίκι στο αριστερό αφτί.
Οι ιστορίες του Κόρτο Μαλτέζε είναι συνήθως ασπρόμαυρες, με πολλούς εσωτερικούς μονολόγους και υψηλής λογοτεχνικής ποιότητας κείμενα. Έχουν πολλή μαγεία, πολύ μυστικισμό και πολλούς οιωνούς - καλούς, αλλά, κυρίως, κακούς. Ο ήρωας, ωστόσο, καταφέρνει και περνά πάνω από τα μυστήρια και τους οιωνούς. Σε κάποιο επεισόδιο, μία μάγισσα είδε την παλάμη του και προέβλεψε ότι η γραμμή της ζωής είναι κοντή, ότι θα πεθάνει γρήγορα. Ο Κόρτο Μαλτέζε δεν απάντησε τίποτε, πήρε ένα μαχαίρι και χάραξε το χέρι του, προεκτείνοντας από μόνος του τη γραμμή που διέκοπτε η φύση.
Σύντομα, «Κόρτο Μαλτέζε» έφθασε να σημαίνει την αφηγηματική πρωτοπορία στα κόμικς. Για περίπου 25 χρόνια ο Πρατ συνέχιζε να σχεδιάζει (όχι με εντατικούς ρυθμούς) ιστορίες με τον τυχοδιώκτη ναύτη του, ενώ η φιλική σχέση που είχε τα τελευταία χρόνια με τον συνάδελφό του Μίλο Μανάρα απέφερε το κοινό άλμπουμ «Ένα ινδιάνικο καλοκαίρι», με σχέδια του Μανάρα και σενάριο του Πρατ.
Ο Ούγκο Πρατ πέθανε στις 20 Αυγούστου 1995, στη Λωζάννη, από καρκίνο, όμως οι περιπέτειες του Κόρτο Μαλτέζε συνεχίζουν και θα συνεχίσουν να συναρπάζουν τους λάτρεις των εικονογραφημένων αφηγήσεων. Χάρη στις περιπέτειες αυτές, ο Πρατ σήμερα μπορεί να θεωρείται ο πρώτος κλασικός των κόμικς - μιας τέχνης που μόνο ελάχιστοι καχύποπτοι εξακολουθούν να θεωρούν επιφανειακή και εφήμερη.
Ο ρεμπέτης Μιχάλης Γενίτσαρης ή Γεννήτσαρης, όπως ήταν κανονικά το επίθετό του, γεννήθηκε στις 15 Ιουνίου 1917 στην Αγια-Σοφιά του Πειραιά. Ο πατέρας του διατηρούσε μπιραρία στη γειτονιά, δουλειά που δεν ήταν αρκετή για την επιβίωση της οικογένειας.
Στους δρόμους από τα 10 του χρόνια, πρωτάκουσε μπουζούκι από το ταβερνείο που βρισκόταν απέναντι από το σπίτι του. Ήταν το μαγαζί του περίφημου Γιώργου Μπάτη. Γοητευμένος από τον ήχο του οργάνου, μια μέρα ανακάλυψε κρυμμένο σε μια κασέλα ένα παλιό μπαγλαμαδάκι του πατέρα του και αυτοδίδακτος άρχισε σιγά - σιγά να παίζει.
Σε ηλικία 17 ετών -κι ενώ δούλευε στις επισκευές καραβιών για να ζήσει- έγραψε το πρώτο του τραγούδι, το περίφημο «Εγώ μάγκας φαινόμουνα», το οποίο γραμμοφωνήθηκε τρία χρόνια αργότερα στην Columbia. Το τραγούδι έκανε τεράστια επιτυχία και ο Γενίτσαρης βρέθηκε στο πάλκο του θρυλικού «Δάσους» του Α. Βλάχου στο Βοτανικό να συνεργάζεται με τον Βαμβακάρη, τον Παγιουμτζή, τον Τσιτσάνη, τον Κηρομύτη, τον Δελιά κ.ά.
Ο Μιχάλης Γενίτσαρης όταν μάθαινε μπαγλαμά στο χοροδιδασκαλείο του Μπάτη (1927)Το μπουζούκι, ταυτισμένο εκείνη την εποχή με την αλητεία, ήταν υπό διωγμόν. Όταν ένας αστυφύλακας συνέλαβε τον Γενίτσαρη και του έσπασε το μπουζούκι, εκείνος τον ξυλοφόρτωσε, με αποτέλεσμα να παραμείνει για έξι μήνες έγκλειστος στις φυλακές Αβέρωφ. Αυτή ήταν η πρώτη καταδίκη του, καθώς ακολούθησαν πολλές ακόμα για παρόμοιους λόγους.
Στη διάρκεια της Κατοχής, «πολέμησα -θυμόταν ο ίδιος- τους Γερμανούς με τους σαλταδόρους». Η εμπειρία του αυτή έγινε τραγούδι και μάλιστα εμβληματικό: είναι ο θρυλικός «Σαλταδόρος»... «Εγώ πάντα βολεύομαι γιατί τηνε σαλτάρω / σε κάνα αμάξι Γερμανού και πάντα τη ρεφάρω. Θα σαλτάρω, θα σαλτάρω, τη ρεζέρβα να τους πάρω».
Μετά την απελευθέρωση, ο Γενίτσαρης συνέχισε την πορεία του στα λαϊκά πάλκα. Έγραψε περί τα 700 τραγούδια, αλλά από αυτά πολύ λίγα γραμμοφωνήθηκαν. Τραγούδια του, βέβαια, ερμήνευσαν κατά καιρούς μερικοί από τους μεγαλύτερους του λαϊκού τραγουδιού: Καζαντζίδης, Μπιθικώτσης, Γαβαλάς, Γκρέυ, Παγιουμτζής, Διονυσίου, Βιτάλη, Αλεξίου, Νταλάρας, Μητσιάς, Γλυκερία κ.ά.
Από το 1951 έως το 1972 ο Γενίτσαρης, ουσιαστικά, χάθηκε. Ένα διάστημα φυλακίσθηκε, μετά άνοιξε ένα μπουζουξίδικο στην Αίγινα αλλά έπεσε έξω οικονομικά και μετά έπιασε δουλειά στη λαχαναγορά.
Από την αφάνεια τον ανέσυρε ο Ηλίας Πετρόπουλος, που από το 1971 οργάνωσε στο «Κύτταρο» σειρά εμφανίσεων των βετεράνων του ρεμπέτικου. Με τις επανεκδόσεις των παλαιών εκτελέσεων των τραγουδιών του σε νέους δίσκους ή με νέες εκτελέσεις από τραγουδιστές όπως ο Νταλάρας, ο Γενίτσαρης άρχισε να γίνεται γνωστός στο ευρύτερο κοινό.
Το 1996 αποφάσισε ν' αποσυρθεί. Προς τιμήν του διοργανώθηκε στο θέατρο του Λυκαβηττού μια μεγάλη, πολυσυμμετοχική συναυλία. Τα επόμενα χρόνια εμφανίστηκε σποραδικά, μέχρι να αποσυρθεί οριστικά. Πέθανε στις 11 Μαΐου του 2005.
Έλληνας μουσικοσυνθέτης, δημιουργός της μεγάλης λαϊκής επιτυχίας Ό,τι αρχίζει ωραίο.
Ο Σπύρος Σκορδίλης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1930. Έμαθε κιθάρα από τον Κερκυραίο πατέρα του, αλλά όταν αυτός πέθανε, το νεαρό παιδί βγήκε στο μεροκάματο για να θρέψει την οικογένειά του. Η αγάπη του, όμως, για τη μουσική ήταν δυνατή κι έτσι σε ηλικία 18 ετών σχημάτισε την πρώτη του ορχήστρα, με την οποία έπαιζε σε διάφορες ταβέρνες της Αθήνας.
Στα τέλη της δεκαετίας του '50 υπέγραψε συμβόλαιο με την Columbia για την ηχογράφηση τραγουδιών άλλων συνθετών σε δεύτερη εκτέλεση. Το 1967 γνώρισε επιτυχία με το δικό του τραγούδι Ό,τι αρχίζει ωραίο, που ακουγόταν στην αισθηματική ταινία του Παναγιώτη Κωνσταντίνου Όταν οι γυναίκες αγαπούν, με πρωταγωνιστές τους Λευτέρη Βουρνά και Μπέτι Αρβανίτη. Οι στίχοι του τραγουδιού ανήκουν στην πρώτη του σύζυγο, την τραγουδίστρια Λένα Ντάινα.
Το 1977 το ζευγάρι βρέθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες για εμφανίσεις και συγκεκριμένα στο Τάρπον Σπρινγκς της Φλώριδας, όπου ζουν πολλοί ομογενείς. Εκεί, η Λένα Ντάινα άφησε την τελευταία της πνοή, μετά από σύντομη ασθένεια. Ο Σκορδίλης αποφάσισε να κάνει δεύτερη πατρίδα του τις ΗΠΑ. Έγινε κάτοικος του Τάρπον Σπρινγκς, παραμένοντας μουσικά ενεργός. Παράλληλα με τις καλλιτεχνικές υποχρεώσεις δίδασκε μπουζούκι, όχι μόνο στα παιδιά των ομογενών, αλλά και σε πολλά αμερικανόπουλα.
Advertisement
Ο Σπύρος Σκορδίλης πέθανε στις 15 Ιουνίου 2013, σε ηλικία 83 ετών. Τα τελευταία χρόνια είχε προσβληθεί από καρκίνο, ενώ πριν από τρία χρόνια είχε υποστεί ένα ελαφρύ εγκεφαλικό. Νυμφευμένος σε δεύτερο γάμο με την Καίη Σκορδίλη, είχε τρία παιδιά (δύο στην Ελλάδα κι ένα στη Φλόριντα), τέσσερα εγγόνια και δύο δισέγγονα.
Το τραγούδι του Σπύρου Σκορδίλη «Ό,τι αρχίζει ωραίο» έχουν τραγουδήσει δεκάδες καλλιτέχνες, όπως οι Μπάμπης Τσετίνης, Πάνος Γαβαλάς, Τόλης Βοσκόπουλος, Γεράσιμος Ανδρεάτος και Γιάννης Κότσιρας.
